Rize Türkülerinin Tema ve Türlerine Göre Söz Varlığı İncelemesi
(An Analysis of the Vocabulary of Rize Folk Songs According to Theme and Type
)
|
Yazar
|
:
Nisanur SARIOĞLU
|
|
|
Türü |
:
|
|
Baskı Yılı |
:
2026
|
|
Sayı |
:
10
|
|
Sayfa |
:
81-116
|
|
|
Özet
Bu çalışmada TRT Repertuarı’nda tespit edilen Rize türkülerinin söz varlığı ele alınmıştır. Bu türkülerin metinleri Repertükül adlı internet sitesinden ve basılı kaynaklardan temin edilmiştir. Söz varlığı incelemesi sadece kelime seviyesinde olmamış, kelime grupları da bu incelemeye dâhil edilmiştir. Kelimeler ve kelime grupları öncelikle temalarına daha sonra türlerine, son olarak da gruplarına göre tasnif edilmiştir. Temalar belirlenirken daha önce yapılan söz varlığı tasniflerinden yararlanılmış ve alt başlıklar buna göre oluşturulmuştur. Fiil, sıfat, zarf, zamir, ikilemeler ve kalıp sözler gibi tür ifade eden kelimeler ve yapılar da türlerine göre söz varlığı başlığı altında sınıflandırılmıştır. Türkülerde bulunan isim ve sıfat tamlamaları belirlenmiş ve kaç adet tamlama olduğu tespit edilmiştir. Bunların dışında birleşik fiiller de ayrıca ele alınmıştır. Türkiye Türkçesi yazı dilinden farklı olarak ağız özelliği olan kelimeler ayrı bir başlık altında incelenmiştir. Kelimeler ilgili oldukları başlıklar altında alfabetik olarak sıralanmıştır. Bu çalışma ile daha önce üzerinde bu türden bir inceleme bulunmayan Rize türkülerine ait dil incelemesi yapılması amaçlanmıştır. Bu incelemeyle hangi kelime türlerinin, hangi söz varlığı unsurlarının türkülerde daha sık kullanıldığı ve coğrafyaya ait kültürel unsurların etkilerinin ne derecede olduğu belirlenmiştir.
Anahtar Kelimeler
Rize türküleri, söz varlığı, tematik inceleme, kelime türleri, kelime grupları
Abstract
This study focuses on the vocabulary of Rize folk songs identified from the TRT Repertoire. The texts of these songs were obtained from the Repertükül website and printed sources. The vocabulary analysis was not limited to individual words; word groups were also included in this analysis. Words and word groups were first examined according to their themes and then according to their types. Previous lexical classifications were used to determine the themes, and subheadings were created accordingly. Words that indicate type, such as verbs, adjectives, adverbs, pronouns, reduplications, and set phrases, were also classified under the lexical heading according to their type. Noun and adjective phrases found in the folk songs were identified, and the number of phrases was determined. In addition to these, compound verbs were also identified. Words with dialectal characteristics, distinct from the written language of Turkish, were examined under a separate heading. The words are listed alphabetically under the relevant headings. This study aims to conduct a linguistic analysis of Rize folk songs, which have not been examined in this way before.
Keywords
Rize Folk Songs, Lexicon, Thematic Analysis, Word Types